Zapadła kluczowa decyzja w sprawie ❗️

Trybunał Konstytucyjny uznał, że prezydent nie ma bezwzględnego obowiązku odebrania ślubowania od sędziów TK wybranych przez Sejm, jeśli istnieją wątpliwości dotyczące legalności ich wyboru. Orzeczenie zapadło po wniosku posłów PiS dotyczącym procedury powoływania sędziów Trybunału. Sprawa ma związek z konfliktem wokół sześciorga nowych sędziów TK, z których prezydent Karol Nawrocki odebrał ślubowanie tylko od dwojga.

TK o ślubowaniu sędziów. Prezydent nie ma bezwzględnego obowiązku
Sprawa, którą zajął się Trybunał Konstytucyjny, rozpoczęła się od wniosku złożonego w marcu przez grupę posłów PiS. Dotyczył on przepisów regulujących procedurę powoływania sędziów TK, a konkretnie sytuacji, w której pojawiają się wątpliwości dotyczące prawidłowości wyboru dokonywanego przez Sejm. Wniosek miał odpowiedzieć na pytanie, czy obowiązujące regulacje są zgodne z konstytucją oraz jak należy interpretować rolę prezydenta w całym procesie.

We wtorek Trybunał Konstytucyjny uznał część tych przepisów za niezgodne z ustawą zasadniczą. Orzeczenie dotyczyło przede wszystkim mechanizmu powoływania sędziów w sytuacji, gdy istnieją zastrzeżenia wobec legalności ich wyboru przez parlament. TK stwierdził również, że prezydent nie ma absolutnego obowiązku odebrania ślubowania od każdej osoby wskazanej przez Sejm, jeśli wybór został przeprowadzony w sposób budzący wątpliwości.

W składzie orzekającym znaleźli się prezes Trybunału Konstytucyjnego Bogdan Święczkowski, wiceprezes TK Bartłomiej Sochański, a także sędziowie Rafał Wojciechowski, Jarosław Wyrembak i Justyn Piskorski. 

Spór o nowych sędziów TK. Część nie została dopuszczona do pracy
W tle całego sporu znajduje się decyzja obecnego Sejmu o wyborze sześciorga nowych sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Prezydent Karol Nawrocki odebrał jednak ślubowanie jedynie od dwojga z nich – Magdaleny Bentkowskiej i Dariusza Szostka. Uroczystość odbyła się 1 kwietnia.

Kilka dni później sytuacja jeszcze bardziej się skomplikowała. 9 kwietnia czworo pozostałych sędziów – Krystian Markiewicz, Maciej Taborowski, Marcin Dziurda oraz Anna Korwin-Piotrowska – uczestniczyło w wydarzeniu określanym jako „ślubowanie” zorganizowanym w Sejmie. Ceremonia odbyła się jednak bez udziału prezydenta. Obecni byli również dwoje sędziów, którzy wcześniej złożyli ślubowanie przed głową państwa.

To właśnie ten moment stał się jednym z głównych punktów konfliktu. Prezes TK Bogdan Święczkowski uznał, że wydarzenie przeprowadzone w Sejmie nie może zostać potraktowane jako skuteczne złożenie ślubowania wobec prezydenta. 

– Wydarzenia, które miało miejsce w Sejmie, nie mogę uznać za złożenie ślubowania wobec prezydenta – ocenił prezes Trybunału Konstytucyjnego Bogdan Święczkowski.

W praktyce oznaczało to niedopuszczenie czworga sędziów do wykonywania obowiązków w Trybunale. Inaczej potraktowano natomiast Magdalenę Bentkowską i Dariusza Szostka, którzy wcześniej odebrali ślubowanie przed prezydentem. Otrzymali oni gabinety oraz przydzielono im pierwsze sprawy.

Orzeczenie Trybunału może zaostrzyć konflikt wokół TK
Konflikt wokół nowych sędziów TK nie zakończył się wraz z wtorkowym orzeczeniem. Kancelaria Prezydenta poinformowała bowiem o skierowaniu całej sprawy do Trybunału Konstytucyjnego, co dodatkowo podkreśliło wagę sporu dotyczącego legalności procedur i zakresu kompetencji głowy państwa.

Jednocześnie część sędziów, którzy nie zostali dopuszczeni do pracy w TK, zapowiedziała podjęcie kroków prawnych. Chodzi przede wszystkim o możliwość skierowania sprawy do sądu pracy. Taki scenariusz zapowiedziała Anna Korwin-Piotrowska.

– Podejmiemy kroki, które wydają się jedyne skuteczne, czyli prawdopodobnie złożymy pozew do sądu pracy o dopuszczenie nas do wykonywania tych czynności – zapowiedziała sędzia Anna Korwin-Piotrowska.

Cała sytuacja pokazuje, że spór dotyczący Trybunału Konstytucyjnego daleki jest od zakończenia. Wątpliwości dotyczą już nie tylko samego wyboru sędziów, ale także skuteczności ślubowania, kompetencji prezydenta i możliwości wykonywania obowiązków przez osoby wybrane przez Sejm. 

Wszystko wskazuje na to, że kolejne decyzje w tej sprawie mogą mieć znaczenie nie tylko dla funkcjonowania TK, ale również dla szerszej debaty dotyczącej konstytucyjnych kompetencji najważniejszych organów państwa.